
| Demir Nanoparçacıkları ve Kur'an-ı Kerim |
|
|
|
Kemal Ezgin / Biyoteknoloji - Ekim 2013 Kaynak: Sızıntı Dergisi Demir Nanoparçacıkları ve Kur'ân-ı KerîmNanoteknoloji; atomik, moleküler ve makromoleküler vb. seviyede araştırmalar ve uygulamalar yapmaya izin veren bir teknolojidir. Nanometre (nm), metrenin milyarda biri (10-9 metre) kadar küçük bir birime karşılık gelir. Nano seviyedeki çalışmalar, 1-100 nm boyutundaki maddeler üzerinde yapılır. Kimya, malzeme bilimi, fizik, moleküler biyoloji vb. bilim dalları bu teknolojiyi kullanarak çalışmalar yapar. Nanoteknoloji, 1980'lerin başlarında mikroskop sistemlerinin nano seviyedeki maddeleri ayırt edebilmesiyle başladı. Bunu karbon nanotüpler, nanokristaller, metal oksit nanoparçacıkların üretilmesi takip etti. Bir maddenin makro boyuttaki sahip olduğu özellik ve davranışlar nano boyutundakinden farklıdır. Nanoparçacıklar, özellikle 20 nm'den daha küçük boyutlarda eşsiz optik, manyetik ve kimyevi özelliklere sahiptir.1 Nanoparçacıkların yüzey alanlarının hacimlerine nispeti, makro boyuttaki hâllerinden çok daha fazla olduğu için, enerjileri de daha fazladır. Bu enerjinin çoğu, serbest yüzey enerjisi olarak depolanır. Bu serbest yüzey enerjisi, demir nanoparçacıkların reaktivitesini (kimyevi reaksiyona girebilme eğilimi) artırmakta ve manyetik özelliklerinin makro boyuttaki hâllerinden çok daha farklı olmasını sağlamaktadır. Demir, altın, gümüş, kadmiyum kükürt nanoparçacıkları en çok çalışılanlardır. Bunlar içerisinde demir nanoparçacıklarının özellikle biyoteknoloji alanında önemli bir yeri vardır. Bu demir nanoparçacıkları bilhassa, hastalıkların teşhis ve tedavisinden, elektrik-elektronik sanayine kadar geniş bir sahada kullanılmaktadır. Demir, manyetik özelliğinden ötürü manyetik kayıt alanında da kullanılmaktadır. Nanoboyutta yüksek derecede manyetik özellik gösteren ve iğne şeklindeki demir nanoparçacıkların üretimi, yüksek hafıza kapasitesine sahip, taşınabilir elektronik cihazların geliştirilmesini sağlamıştır. Biyosistemlerde kullanılmak üzere üretilen nanoboyuttaki âletlerle, canlılarda gerçekleşen biyokimyevî süreçler ve reaksiyonlar daha detaylı bir şekilde incelenebilmekte ve bu sayede hastalıkların teşhis ve tedavi metotlarında yeni keşifler ortaya çıkmaktadır. Manyetik rezonans görüntüleme sistemlerinin geliştirilmesi buna güzel bir misâldir. Manyetik rezonans görüntüleme (MR) MR, daha çok tıpta kullanılan, canlıların içyapısını görüntüleme teknolojisidir. Manyetik alan ve radyo frekansındaki dalgalar kullanılarak, canlı dokusunun görüntüsü oluşturulur. Manyetik rezonans görüntüleme, dokudaki hidrojen atomlarının yoğunluklarına ve bazen hareketlerine göre görüntü oluşturan karmaşık bir sistemdir. Günümüzde neredeyse bütün rahatsızlıkların teşhisinde MR kullanılmaktadır. Ağırlıklı olarak; merkezî sinir sistemi, beyin ve omurilik hastalıklarında, sporcu yaralanmalarında, kas iskelet sistemi, bel fıtığı gibi rahatsızlıkların teşhisinde, her türlü nörolojik hastalıkların değerlendirilmesinde sıkça kullanılmaktadır. MR görüntülemenin, canlı organizmaya şu ana kadar ispatlanmış herhangi bir zararı yoktur. MR uygulamalarında en çok kullanılan görüntü netleştirici ve artırıcı maddeler paramanyetik iyonlardır. Demir oksit nanoparçacıklar, manyetik rezonans görüntü artırmada daha etkindirler. Bu parçacıklar değişik metotlar kullanılarak biyolojik örneklerle etkileşime girebilecek şekilde fonksiyonel özellikler kazandırılarak, kolaylıkla modifiye edilebilirler. Meselâ, süperparamanyetik nanoparçacıklar normalde hücre içerisine giremezken, hücre içerisine girebilen başka bir madde ile kaplanıp (örn. Dextran), bu sayede hücre içerisine gönderilebilirler. Böylece spesifik dokuların MR görüntüleri çok daha net bir şekilde alınabilir ve hastalıklar için daha net teşhisler konulup, en uygun tedaviler uygulanabilir. Tedavi metodu olarak demir oksit süperparamanyetik nanoparçacıklar Demir oksit nanoparçacıkların kanser tedavisinde kullanılması yönünde araştırmalar devam etmektedir. Aşırı yüksek vücut sıcaklığı (hipertermi), tıbbî bir müdahale şekli olup, belli bir dokunun yaklaşık yarım saat süreyle 42–46 °C arası bir sıcaklığa çıkartılıp yok edilmesidir. Meselâ, karaciğer kanseri olan bir hastanın karaciğerindeki kanserli dokulara biyolojik olarak aktif hâle getirilmiş demir oksit nanoparçacıklar gönderilip, kanserli karaciğer dokularının lokal olarak bu metotla ısıtılması neticesi kanserli olan dokular yok olacak ve sağlıklı olan dokular hiçbir hasar görmeyecektir. Yüzlerce araştırmacı, bu konu üzerinde deneyler yapıp çalışmalarının neticelerini ilmî dergilerde yayımlamaktadır. İnsan için potansiyel olarak tahminimizden daha büyük öneme sahip görünen demir, Yüce Kitab'ımızda da bir sûreye isim olması bakımından dikkati üzerine çekmektedir. Acaba 29 âyetli Hadid (demir) Sûresi'nin sadece 25. âyetinde geçen demir, hangi bakımdan sûreye isim olma vasfını kazanmış olabilir? Sure, nazarları Allah'a ve onun isim ve sıfatlarına çekerek başlar; O'nun (celle celâluhu) Aziz ve Hakîm olduğunu, Evvel, Ahîr, Zahir, Batın olduğunu, her şeyin O'nu (celle celâluhu) tesbih ve tenzih ettiğini ve göklerin ve yerin hâkiminin O (celle celâluhu) olduğunu belirterek, insanları Allah'a ve Resulüne (sallallahu aleyhi ve sellem) iman etmeye davet eder. Daha sonra malını O'nun (celle celâluhu) yolunda harcamanın mükâfatının Cennet olduğunu ifade ederek bunu teşvik eder. İman edenlerin belli bir süre sonra heyecanlarını kaybetmemeleri gerektiğini, yeryüzünün bile ölümünden sonra diriltildiğini belirterek anlatır. Demirin indirilişindeki hikmeti ise, şu şekilde beyan buyurur: "Şu kesindir ki Biz resullerimizi açık delillerle gönderdik ve insanların adaleti gerçekleştirmeleri için, resullerle beraber kitap ve adalet terazisi indirdik. Mahiyetinde büyük bir kuvvet ve insanlara birçok fayda bulunan demiri de, kullanmaları ve Allah'ı görmedikleri hâlde O'nun dinini ve peygamberlerini, kimlerin bu kuvvet ile destekleyeceğini bilip ortaya çıkarmak için, büyük bir nimet olarak indirdik. Unutmayın ki Allah çok kuvvetlidir, mutlak galiptir (kimsenin desteğine ihtiyacı yoktur)."2 Bu âyette dikkat çekici bir çok husus vardır. Birincisi demir için "indirilme" fiilinin kullanılmasıdır. İkinci husus ise, Mahiyetinde büyük bir kuvvet ve insanlara birçok fayda bulunan ifadesidir ki, nanoteknoloji sayesinde farklı değerlendirmelere kapı açmaktadır. Âyette "demirin mahiyetinde" ifadesinin kullanılması çok önemli bir noktaya işaret eder. Bu da demirin önem ve gücünün görünenin ötesinde, yani mahiyetinde aranması gerektiğini vurgulamaktadır. Çünkü bu âyette eğer maksat, sadece demirin dış yüzü, yani zahirî yönü olsaydı kelimeler bu mânâya göre seçilirdi. Kur'ân'ın İlâhî kelâm olmasından dolayı, her kelimesinde, her harfinde pek çok hikmet ve mânâ vardır. Bu yüzden, demirin sadece görünüşteki faydalarına değil, mahiyetine de bakmamız gerekir. Yukarıda bahsedilen demir oksit nanoparçacıklarla alâkalı ilmî çalışmalar bunu açıkça ortaya koymaktadır. Dipnotlar 1. Dale L. Huber, Synthesis, Properties, and Applications of Iron Nanoparticles, small, 2005,1, No.5, 482-501. 2. Kur'ân-ı Kerîm Meali-Suat Yıldırım Yorumlar (0)
![]() Yorum Yaz
|